Ana Sayfa İktibaslar Mezhep İmamlarının Nazarında Hadislerin Değeri

Mezhep İmamlarının Nazarında Hadislerin Değeri

168
0

Onların hadîs’e bağlanma hususundaki şiddetli arzularını ve hadîslerle amel etmeğe olan aşırı rağbetlerini anlayabilmemiz için, imamlar nazarında hadîslerin değerini açıklayacak kısa bir mukaddimeye ihtiyaç vardır.

İmam Ebû Hanife (80 – 1501 şöyle demiştir : «İçlerinde hadîsle meşgul olanlar bulunduğu müddetçe insanlar salâh içersindedirler. Ne zaman ilmi, hadis’in dışında ararlarsa o zaman bozulurlar!» (1)

Yine şöyle demiştir : «Allahın dîniyle ilgili bir konuda şahsî görüşünüze göre hüküm vermekten sakınınız, sünnete tâbî olunuz. Kim sünnetten ayrılırsa sapıtır.» (2)

İmam eş-Şâfiî (150 – 204) de şöyle demiştir : «Rasûlullahtan (S.A.VJ bir hadîs rivayet ettiğim halde, o hadisten başka bir hükme varırsam, beni hangi gökyüzü gölgelendirir, hangi yeryüzü beni taşır!» (3)

Birgün eş-Şâfiî bir hadis rivayet eder. el-Humey-dî iv. 219) —Buhârî (184- 256) nin şeyhlerindendir— «Bu hadîsi kabul ediyor musun?» der. eş-Şâfiî «Sen beni belimde zünnarla kiliseden çıkarken mi gördün (ben müslüman değil miyim) ki Rasûlullahın bir hadisini duyup da onu kabul etmeyeyim?!» cevabını verir. (4)

İmam Mâlik (95 – 179) in sünnetle ilgili şu benzetmesi ne kadar güzeldir:

«Sünnetler Nûh’un gemisidir; kim o gemiye binerse kurtulur, kim binmezse boğulur.» (5)

İmam Ahmed b. Hanbel (164 – 241) de şöyle demiştir : «Kim Rasûlullahın hadîsini reddederse, o kimsenin helak olmasına ramak kalmıştır.» (6)

Yine şöyle demiştir : «İnsanların bu zamanki kadar hadis talebine muhtaç oldukları bir devir bilmiyorum — İmam Ahmed H. 241’de vefat etmiştir! — Ashabından biri ona «Niçin böyle?» demiş, imâm da «Birçok bid’at ortaya çıktı. Her kim hadîsi bilmiyorsa o bid’atlara düşer» cevabını verdi. (7)

Bunlar, imamların menâkıb ve terceme-i hallerine dair eserleri süsleyen birçok sözden birkaçıdır. Bu sözlerin tek bir nokta üzerinde durduğunu görüyoruz, o da: Rasûlullahın sünnetine sarılmanın’zarûri oluşu; kim sünneti öğrenir de onunla amel ederse onun kazançlı ve kurtuluşa eren kimselerden olduğu, her kim de sünnetten yüz çevirirse, bunun hüsrân ve doğru yoldan ayrılma alâmeti olduğudur.

Müslümanın kalbinde ve aklında —onların ilimde imam olduklarına inanması yanında — bütün imamlara karşı böyle bir düşünce yerleşirse, o takdirde o kimsenin; her biri sünnet’e yaklaşmalı için gayret sarfetmiş olmakla birlikte o imamların şer’î hükümlerde niçin ihtilâf ettiklerini araştırmasında bir mahzûr yoktur.

Fakat onların imam olduklarına inanmıyorsa, aksine: «Onlar adamsa biz de adamız» diyorsa veya onîarm, boğulacak olan bir kimsenin kurtuluş çâreleri araması gibi, sâhip oldukları görüşlerin delillerini araştırmakla ömürlerini geçirdiklerine inananlardan da değilse, o kimse böyle bir araştırmaya lüzum görmeyecek, bilâkis imamlar hakkında böyle bir inanca sahip olmadığı İçiıı, kendisini onlardan daha âlim görerek imamlara hücuma geçecektir.

İktibas : Muhammed Avvame Rahimehullah – İmamların İhtilafında Hadislerin Rolu

CEVAP VER

Mesajınızı girin
Adınızı buraya girin