Tahsili

 

Tahsili

Mahmud Efendi erken yaşlarda Kur'an-ı Kerim okumayı öğrenir. Babası Ali Efendi'nin nezaretinde, validesi Fatıma Hanım'ın hocalığında hafız olur. Balaban Köyünde ikamet eden Hoca Abdulvahhab Efendi'den "Emsile" ve "Bina" kitaplarını, Mustafa ve Hasan İbrahimoğlu'ndan Yasin Suresi'nin tefsirini okur. Ramazan ayında Kayseri'ye gider. Orada Tesbihçizade Hacı Ahmed Efendi'den Farsça ve Arapça dersleri alır. Arap diliyle alakalı Sübha-i Sıbyan, Tuhfe-i Vehbi, Avamil, ve İzhar kitaplarını okur. Kayseri'de 1 yıl kadar kaldıktan sonra Of'a geri döner

Süleymaniye Medresesi dersiamlarından Çalekli Dursun Efendi'nin medresesinde tahsiline devam eder.Dursun Efendi'nin ilk talebelerinden olan Mahmud Efendi, Osmanlı medreselerinde takip edilen kitapları sırasıyla okur. Sarf, nahv, meani, beyan, bedii, fıkıh, usul-u fıkıh, usul-u fetva, hadis, usul-u hadis, tefsir, ulum-u Kur'an, akaid, kelam, mantık, siyer, İslam Tarihi ile alakalı mübtedi ve müntehi kitaplarını bitirir/ikmal eder. Mahmud Efendi gayrı resmi olarak eğitime devam eden medresenin ilk talebelerinden olması hasebiyle kendinden sonra gelen öğrencilerin dersleri ile de ilgilenir.

 "Emsile" kitabı ile başladığı Arapça tahsilini Dursun Efendi'den aldığı genel icazetle noktalar. İcazet aldığında yaşı henüz 16'dır. Mahmud Efendi, Kur'an-ı Kerim kıraatini ilerletmek ve Aşere ilmini okumak için Mehmed Rüştü Aşıkkutlu'nun Çifaruksa/Uğurlu köyündeki Kur'an Kursu'na gider. Burada teorik ve pratik açıdan kıraat ilmini tahsil eder.

Mahmud Efendi okurken okutmaya başladığı öğrencilerine askere gitmeden icazet verdi. Böylece mucaz (icazetli) ve muciz (icazet veren) bir alim olduğunu tescil etmiş oldu. Farklı hocaların ders takrirlerini dinlemek ve yeni terkipler oluşturmak için çeşitli şehirleri dolaştı. Askerliğe kadar devam eden bu ilk tahsil döneminde kitap okumaya dayalı eğitim aldı.

Askerde tanıştığı (1952) ve yaklaşık 8 yıl yanında bulunduğu Ali Haydar Efendi'den ise meseleler üzerine dersler okudu. Çeşitli konularda müzakerelerde bulundu. Çok defa Ali Haydar Efendi'nin iltifatlarına muhatap oldu. Mahmud Efendi tahsil hayatında gece geç saatlere kadar mütalaa eder, bazen birkaç saatlik uykuyu bile kendine çok görürdü. Bir gece Onu kitaplar arasında gören Ali Haydar Efendi, has talebesinin bu hareketini tasvib ettiğini şu şekilde ifade eder:

"Oğlum Mahmud! Şimdi çok çalış, ileride kitap okumaya vakit bulamayacaksın." Mahmud Efendi'nin talebeleri hocalarının sürekli kitap mütalaa ettiğini, kış gecelerinde kucağında kitaplarla birlikte çok defa battaniyelere sarılıp sabahladığını gördüklerini söylemektedirler. Onun kitap mutalaası ile alakalı kardeşi İsmail Efendi şunları nakletmektedir: "Evde sofra kurulunca ağabeyimi çağırmaya giderdim, geliyorum derdi, aradan birkaç saat geçer sofra kalkar o hâlâ kitaplarını mütalaaya devam ederdi."

• < Önceki    
• Sonraki >