4 Mezheb'den Başkası İle Amel Etmek Caiz Değildir.

Bugüne kadar arası kesilmeden etbaı devam eden dört mezhep şunlardır:

Hanefî, Şafiî, Hanbelî ve Mâlikî mezhepleri.

Bugün dört mezhep denilince anla­yacağımız mezhepler bunlardır.

Nabulusî (öl. 1143) "Hulasatü´t-Tahkîk" adh risalesinde dört mezheple il­gili şunları kaydetmektedir:[1]

"Zamanımızda dört mezhepten başka bir mez­hebi taklid etmek caiz değildir. Caiz olmaması diğer mezheplerdeki noksanlıktan ve dört mezhebin onlardan üstün olmasından kaynaklanmıyor. Çünkü onların arasında bütün ümmetin en üstünleri olan ilk halifeler´vardı.

 

Ancak onların mez­heplerinin tedvin edilmemesi, şu anda o mezheplerin şartlarını, kayıtlarını bile-meyişimiz ve bize tevatür yoluyla ulaşamamaları sebebiyle taklid etmemiz caiz .değildir. Eğer bu şartlan taşıyan herhangi bir şey bize ulaşsaydı, tıpkı ötekiler gibi bunu da taklid etmemiz caiz olurdu. Fakat bu şekilde bize ulaşmadı."

Münavî, Süyûtî´nin "el-Câmhi´s-Sağîr" adlı eserinin şerhinde der ki:

"Sa­habeyi taklit etmek caiz değildir. Tâbiûnu taklid etmek de böyle. Nitekim Imâmu´l-HarameynJin de dediği gibi dört mezhebden başka, mezhebi tedvin edil­meyen (diğer müctehidleri) hüküm ve fetva vermede taklid etmek mümkün de­ğildir.

 

Çünkü dört mezheb yayıldı ve onların hükümleri eserlere geçti. Öyle ki, bu mezheplerde, mutlak olanların kayıtlan, genel hükümlerin Özel şartlan apa­çık gün yüzüne çıktı. Diğerlerinin ise etbaı kalmadığnıdan böyle bir şey söz ko­nusu değildir."

îbn Nüceym, el-Eşbâh ve´n-Nezâir adlı eserinde şöyle söylemektedir:

"Îbnü´l-Hümâm, et-Tahrîr´de açıkça ifade ettiğine göre, dört mezhebe muhalif bir mezheple amel edilemeyeceğine icmâ akdedilmiştir. Çünkü bu mezhepler, sağ­lam bir şekilde muhafaza altına alınmış, şöhret bulmuş ve bunların etbaı çoğal­mıştır

Kaynak : Fahreddin Atar Hocaefendi - Usul-u Fıkıh

• < Önceki    
• Sonraki >